Interwencja kryzysowa to specjalistyczna forma pomocy psychologicznej, która jest wdrażana w sytuacjach kryzysowych, gdy człowiek doswiadcza intensywnego, nagłego stresu lub traumy, przekraczajacego mozliwości samodzielnego poradzenia sobie z emocjami.
Celem interwencji kryzysowej jest przywrócenie równowagi psychicznej i umiejętności samodzielnego radzenia sobie, a dzięki temu zapobieganie przejściu reakcji kryzysowej w stan chronicznej niewydolności psychospołecznej.
Interwencją kryzysową obejmuje się osoby i rodziny bez względu na posiadany dochód.
Każdy mieszkaniec i mieszkanka gminy, który/a i znalazł/a się w kryzysie z powodu doświadczania przemocy lub z innych nagłych przyczyn, np. utrata zatrudnienia, śmierć bliskiej osoby, kryzys zdrowotny, rozpad związku itp., może zgłosić się do GOPS, gdzie otrzyma interdyscyplinarną, specjalistyczną pomoc i wsparcie. Wsparcie jest udzielane bez względu na wiek, płeć, dochód, rasę, wyznanie czy przekonania. Pomoc osobom doświadczającym przemocy udzielana będzie zarówno w formie stacjonarnej jak również telefonicznie.
W ramach interwencji kryzysowej udziela się natychmiastowej specjalistycznej pomocy psychologicznej, a w zależności od potrzeb - poradnictwa socjalnego lub prawnego, w sytuacjach uzasadnionych - schronienia do 3 miesięcy.
Cudzoziemcom i osobom, o których mowa w art. 5a, można udzielić schronienia na okres ważności zaświadczenia, o którym mowa w art. 170 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, lub na okres ważności zaświadczenia, o którym mowa w art. 41a ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin, lub na okres ważności zezwolenia, o którym mowa w art. 176 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach.
Do głównych zadań Interwencji Kryzysowej należą:
- pierwszy kontakt i diagnoza potrzeb,
- organizacja pomocy specjalistycznej, m. in. psychologicznej, prawnej, socjalnej, terapeutycznej,
- współpraca ze służbami interwencyjnymi, instytucjami i lokalnymi organizacjami uczestniczącymi bezpośrednio w pomocy osobom dotkniętym kryzysem rozwiązaniu sytuacji kryzysowej,
- zapewnienie schronienia z wyżywieniem w sytuacjach tego wymagających dla osób doświadczających przemocy w rodzinie,
- monitoring sytuacji osoby w kryzysie,
- interwencja w miejscu doznania kryzysu,
- organizowanie systemu samopomocy społecznej dla osób i rodzin dotkniętych kryzysem,
- organizowanie grup wsparcia,
- prowadzenie poradnictwa,
- inicjowanie i podejmowanie interwencji oraz koordynacja działań związanych z podjętą interwencją,
- udzielanie kompleksowych porad, m.in. w zakresie wykluczenia społecznego, zwłaszcza uzależnień, przemocy w rodzinie, handlu ludźmi i innych zadań wynikających z ustawy o pomocy społecznej.
Procedura - dom dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży
O pobyt w domu samotnej matki i kobiet w ciąży mogą ubiegać matki z małoletnimi dziećmi oraz kobiety w ciąży dotknięte przemocą lub znajdujące się w innej sytuacji kryzysowej w ramach interwencji kryzysowej. Do tych domów mogą być również przyjmowani ojcowie z małoletnimi dziećmi albo inne osoby sprawujące opiekę prawną nad dziećmi.
Interwencja kryzysowa
(art. 47 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej )
Matki z malotenimi dziećmi oraz kobiety w ciąży dotkniete przemocą lub znajdujące się w innej kryzysowej sytuacji mogą w ramach interwencji kryzysowej znaleźc schronienie i wsparcie w domach dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciazy. Do tych domów mogą byc również przyjmowani ojcowie z małolrtnimi dziećmi albo inne osoby sprawujące opieke prawna nad dziećmi.
Ośrodek wsparcia
Art. 51 ustawy o pomocy społecznej
1. Osobom, które ze względu na wiek, chorobę lub niepełnosprawność wymagają częściowej opieki i pomocy w zaspokajaniu niezbędnych potrzeb życiowych, mogą być przyznane usługi opiekuńcze, specjalistyczne usługi opiekuńcze lub posiłek, świadczone w ośrodku wsparcia.
2. Ośrodek wsparcia jest jednostką organizacyjną pomocy społecznej dziennego pobytu.
3. W ośrodku wsparcia mogą być prowadzone miejsca całodobowe okresowego pobytu.
4. Ośrodkiem wsparcia, o którym mowa w ust. 1-3, moze być ośrodek wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi, dzienny dom pomocy, dom dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży, schronisko i dom dla bezdomnych oraz klub samopomocy.
Przyznanie świadczenia
(art. 106 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej)
Udzielenie świadczeń w postaci interwencji kryzysowej, pracy socjalnej, poradnictwa, uczestnictwa w zajęciach klubu samopomocy, a także przyznanie biletu kredytowanego nie wymaga wydania decyzji administracyjnej.
Zadanie własne powiatu
(art. 19 ust.11 ustawy o pomocy społecznej)
Prowadzenie mieszkań chronionych dla osób z terenu więcej niż jednej gminy oraz powiatowych ośrodków wsparcia, w tym domów dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciązy, z wyłaczeniem środowiskowych domów samopomocy.
Tryb kierowania i przyjmowania do domów dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży, standard podstawowych usług świadczonych przez domy
Rozporządzenie z dnia 17 stycznia 2022 r. w sprawie domów dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży – ośrodek pomocy społecznej kompletuje dokumenty niezbędne do skierowania do domu, w terminie 14 dni przekazuje do starosty najbliższego powiatu prowadzącego dom, który wydaje decyzje o skierowaniu.
Odpłatność
Art. 97 ust. o pomocy społecznej
Zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, opłatę za pobyt w ośrodkach wsparcia ustala podmiot kierujący w uzgodnieniu z osobą kierowaną uwzględniając przyznany zakres usług.
Osoby nie ponoszą opłat, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty kryterium dochodowego.
Opłatę za pobyt w domu dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży ustala podmiot prowadzący, a w przypadku domów prowadzonych przez podmioty uprawnione - podmiot zlecający zadanie, uwzględniając warunki pobytu, w szczególności zakres przyznanych usług oraz obowiązki osoby przebywającej w domu (art. 97 ust. 2 ustawy).
Zgodnie z art. 97 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, różnicę między ustaloną opłatą, ponoszoną przez osobę za pobyt w domu, a średnim miesięcznym kosztem utrzymania w domu dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży ponosi gmina właściwa ze względu na miejsce zamieszkania osoby przebywającej w domu.
Rada powiatu lub rada gminy w drodze uchwały ustala, w zakresie zadań własnych, szczegółowe zasady ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia.
Procedura przygotowania
Osoba ubiegająca się o skierowanie do domu samotnej matki składa wniosek w ośrodku pomocy społecznej właściwym ze względu na jej miejsce zamieszkania.
Ośrodek kompletuje dokumenty:
- wniosek osoby ubiegającej się o przyjęcie,
- rodzinny wywiad środowiskowy przeprowadzony przez pracownika socjalnego ośrodka pomocy społecznej właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o skierowanie do domu,
- zaświadczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań do umieszczenia w domu,
- skrócony odpis aktu urodzenia dziecka lub książeczki zdrowia dziecka,
- orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, jeżeli takie jest wydane.
- opinia ośrodka pomocy społecznej zawierająca uzasadnienie pobytu w domu,
w terminie 14 dni i przekazuje je do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie - starosty najbliższego powiatu prowadzącego dom, który wydaje decyzję o skierowaniu do domu.
